Anna Rogstad
Si Anna Georgine Rogstad (26 Hulyo 1854 – 8 Nobyembre 1938) sarong Norwegian na politiko, aktibista para sa mga deretso kan mga kababaihan asin paratukdo. Sarong miyembro kan konserbatibo-liberal na Partido Liberal na Wala, siya an pinakaenot na babaeng Miyembro kan Parlamento kan Norway. Sarong paratukdo sa propesyon, si Rogstad hararom na imbuelto sa mga polisiya sa edukasyon kan nasyon. Siya sarong prominenteng lider sa kahiroan para sa mga deretso kan mga kababaihan asin sa kampanya para sa deretso kan mga kababaihan na magboto, asin sarong kagmukna asin miyembro kan hunta kan Norwegian Association for Women's Rights asin miyembro kan hunta kan Asosasyon para sa mga Kababaihan sa Pagboto. Kan 1911 nagtiripon siya sa parlamento bilang sarong deputadong representante para ki Jens Bratlie, asin nagkapot kan posisyon na ini nin bilog na panahon pagkatapos na si Bratlie nagin Primer Ministro kan 1912.
Amay na buhay asin karera
[baguhon | baguhon an source]Si Rogstad namundag sa Nordre Land sa legal na klerk na si Ole Rogstad (1805 – 1876) asin Anne Cathrine Møller (b. 1807). [1] Si Rogstad nagpoon na magtukdo sa primaryang eskwelahan kan 1873 sa Trondheim. Pakalihis nin apat na taon nagbalyo siya sa Kristiania – an Oslo ngunyan – kun saen siya nagtrabaho sa manlaen-laen na lugar bago nag-erok sa Grünerløkka, kun saen siya nagdanay sa laog nin treyntang taon.
Mantang nag-eerok sa Kristiania, si Rogstad nagin imbuelto sa mga isyu nin edukasyon kan mga kababaihan asin nagtrabaho tanganing mapakusog an edukasyon kan mga daragita. Kan 1889 siya nagin presidente kan Kristiania na organisasyon nin mga babaeng paratukdo, na saiyang binago gikan sa sarong sosyal na klab pasiring sa sarong unyon. Sa primero, pig-adbokasiya niya an pagmukna nin sarong separadong akademya nin pagtukdo para sa mga kababaihan, alagad kan mga taon 1880 binago niya an saiyang posisyon tanganing paboran an pag-ako nin mga kababaihan sa akademya nin pagtukdo na puro lalaki, na nagin polisiya kan 1890. Aktibo man siya sa Norwegian Teachers' Union, kun saen siya nagsirbe bilang bise presidente kan panahon poon 1892 sagkod 1907. Kan an Norwegian Association of Female Teachers pigmukna kan 1912, si Rogstad iyo an presidente sagkod 1919. Kan 1899 nagpoon siya nin sarong sekondarya para sa mga daragita, na may boluntaryong mga klase sa banggi para sa beynte-singko na mga estudyante. Nagin popular an eskwelahan, asin kan 1909 an syudad an nagsakop. Si Rogstad nagdanay na prinsipal kan eskwelahan sagkod na siya nagretiro kan 1923, sa edad na sisenta y nuebe.
Si Anna Rogstad kabali sa mga kagmukna kan Norwegian Association for Women's Rights kan 1884 asin kan Association for Women's Suffrage kan 1885. Siya sarong miyembro kan hunta kan Norwegian Association for Women's Rights 1886–1888 asin bise presidente kan Association for Women's Suffrage durante kan 1885–1897 asin 1902–1913. Sa Kristiania siya an nagrepresentar sa mga babaeng paratukdo sa hunta kan eskwelahan kan munisipyo poon 1894 sagkod 1916. Siya napili na deputadong representante kan Association for Women's Suffrage sa konseho kan siyudad kan 1901, representante kan konseho kan siyudad kan sarong grupo nin tolong partidong sentro-tuo kan 1907 asin deputadong representante sa konseho kan siyudad para sa Liberal Left Party kan 1910.
Karera sa Parliamento
[baguhon | baguhon an source]Si Rogstad sarong miyembro kan Partido Liberal na Wala kan Norway. An reporma sa eleksyon kan 1907 nagtao nin mga deretso sa pagboto sa mga babae na pwedeng magpahiling nin sarong lebel nin kayamanan sa ekonomiya. Dawa ngani an unibersal na deretso sa pagboto dai pa pig-introdusir sagkod kan 1913, an repormang ini nagtugot man sa mga babae na maelihir para sa politikal na katongdan. Kan 1911 si Rogstad nagin an pinakaenot na babae sa kasaysayan kan Norway na nagtukaw sa Parliamento ( Stortinget ), bilang sarong deputadong representante ni Jens Bratlie . An pangyayari tinawan nin dakulang atensyon kan publiko, asin an mga tawong dai nakalaog sa mga galeriya nin pagdalan nagtiripon sa luwas kan edipisyo kan Parlamento. [2] An Presidente kan asembleya, si Johan Magnus Halvorsen, nagsabi sa sarong espesyal na diskurso na, dawa ngani nagkaigwa nin kadakol na debate manungod sa mga reporma, siya kumbinsido na an resulta magigin paborable para sa nasyon. [3] Si Rogstad nagkaigwa kan saiyang enot na diskurso sa salog kan Parlamento pakalihis sana nin limang aldaw, kan siya nakipagdiskutiran para sa pagbawas sa badyet sa depensa, huli ta siya nagtutubod na an gabos na iriwal dapat na masolusyunan sa paagi nin arbitrasyon. Nakisumaro man siya sa mga debate manungod sa pagkakapantay-pantay kan mga lalaki asin babae, edukasyon, kultura asin pagpopogol . Kan si Bratlie nagin Primer Ministro kan 1912, si Rogstad nagkapot kan saiyang tukawan nin bilog na panahon sa laog nin sarong taon.
Si Rogstad saro man na kagsurat, asin nagsurat nin kinseng libro para sa eskwelahan sa Norway. An pinakamidbid iyo an saiyang 1893 ABC para sa skole og hjem (ABC para sa Eskwelahan asin Harong). Nagsurat siya nin kadakol na mga artikulo sa mga peryodiko asin magasin, kadaklan manungod sa isyu nin mga polisiya sa edukasyon. Bilang sarong pampublikong parataram, siya ilinadawan na mara, asin bakong partikularmenteng nakakaakit, alagad napagdanay niya an atensyon kan saiyang mga paradangog sa saiyang mga argumento na totoo, asin may marahay na rason. Nagadan si Rogstad kan 1938; dai pa siya nag-agom.
Pumili nin mga publikasyon
[baguhon | baguhon an source]- Modersmaals-undervisningen i smaaskolen (1890)
- Ledetraad para sa katekismusundervisningen i de to Første aar (1891)
- ABC para sa skole og hjem (kaiba si E. Holst) (1893)
- De syv skoleaar. Praktisk veilning para sa norskundervisningen (1895)
Toltolan
[baguhon | baguhon an source]- ↑ Grankvist, Rolf. "Anna Rogstad – utdypning (NBL-artikkel)". Norsk Biografisk Leksikon (in Norwegian). Retrieved 2009-08-30.
- ↑ "Anna Rogstad" (in Norwegian). Stortinget.no. 2008-01-22. Retrieved 2009-08-30.
- ↑ "Anna Rogstad" (in Norwegian). Stortinget.no. 2008-01-22. Retrieved 2009-08-30.
