Jump to content

Brenda Fajardo

Gikan sa Bikol Sentral na Wikipedia, an talingkas na ensiklopedya
Brenda Fajardo

Si Brenda Fajardo (Pebrero 18, 1940 – Setyembre 14, 2024) sarong Filipinong paratukdo nin arte, biswal na artista, asin paragibo nin imprenta. An saiyang trabaho nakasentro sa mga isyung sosyal, mga isyung panbabayi, asin an kolonyal na historya kan Filipinas, na may pokus sa "estetika kan kadukhaan asin an arte kan mga tawo". Siya sarong propesor Emerita sa departamento nin Art Studies sa Unibersidad kan Filipinas .

Amay na buhay asin edukasyon

[baguhon | baguhon an source]

Si Fajardo namundag sa Manila kan Pebrero 18, 1940. [1] Sa kapinunan interesadong magin sarong propesyonal na parabayle, siya nadiagnose na may rheumatic fever sa edad na 14. Dangan an saiyang ina nagsuherir na magkua siya nin mga leksyon sa arte sa irarom kan Filipinang artista na si Araceli Dans. [2]

Si Fajardo nakakua nin degree sa agrikultura sa Unibersidad kan Pilipinas Los Baños kan 1959, na sinundan kan saiyang MS sa edukasyon sa arte sa Unibersidad kan Wisconsin-Madison . Pagbalik sa Pilipinas, si Fajardo nagtukdo nin edukasyon sa arte sa bilog na amay na mga taon nin 1960. [2] Kan huri, nakua niya an saiyang PhD sa Pag-aadal sa Pilipinas sa Unibersidad kan Pilipinas na Diliman .

Si Fajardo ilinadawan bilang sarong "biswal na artista asin edukador na nagdadara kan lokal na kulturang folk sa internasyonal na enotan" asin sarong "pioneer kan gibo nin pag-imprenta sa Pilipinas ". [3] Nagprodusir siya nin mga obra na nakasentro sa parehong diaspora kan Pilipinas asin sa epikong rawitdawit kan Pilipinas . [4] Si Fajardo midbid na marhay sa saiyang serye nin baraha nin tarot, na nagsisiyasat kan kasaysayan, kultura, asin mga isyu kan mga kababaihan kan Pilipinas.[5] An mga kritiko nagsambit kan saiyang paggamit nin mga barahang tarot tanganing magtao nin komentaryo sa mga pakikipaglaban kan Filipinas "sa mga isyung sosyo-politikal, kasaysayan kolonyal, asin padagos na kadukhaan"; [6] mantang an mga baraha nin tarot may katuyuhan na ihayag an ngapit, an obra ni Fajardo ginagamit ini tanganing siyasaton an nakaagi. An kritiko sa arte na si Alice Guillermo inapod si Fajardo na "halangkaw na padi kan tarot". [7]

Si Fajardo an nagmukna kan Philippine Art Educators Association (PAEA) kan 1967[8] na an katuyuhan iyo an magsanay sa mga paratukdo kun pano mas maray an pagtukdo nin arte sa laog kan sistema kan eskwelahan. [9] Sa pag-obserbar kun pano an edukasyon sa arte sa Pilipinas pangenot na nakasentro sa pagsasanay sa mga estudyante para sa produksyon nin arte, si Fajardo nag-adbokasiya para sa pagtukdo kan tradisyonal na "folk art" kan mga Pilipino asin mas marahay na pag-eksplorar kan "pagkakakilanlan kan mga Pilipino" sa paagi nin arte. [10] [11]

An mga obra ni Fajardo ipinahiling sa bilog na kinaban, kabali an Singapore, Cuba, Brisbane, Paris, asin sa saiyang ginikanan na Santa Cruz, Laguna . [12][13]

Kan huring parte kan dekada 1990, si Fajardo iyo an curator kan Vargas Museum . [14]

Si Fajardo nagadan kan Setyembre 14, 2024, sa edad na 84. [15]

Mga premyo asin onra

[baguhon | baguhon an source]
  • Kan 1992, naresibe ni Fajardo an premyong Thirteen Artists gikan sa Cultural Center of the Philippines [16]
  • Kan 1998, si Fajardo nag-ako kan Centennial Award for the Arts gikan man sa Cultural Center of the Philippines [17]
  • Kan 2012, si Fajardo tinawan nin Gawad CCP Para sa Sining award para sa Visual Arts [18]

Mga Toltolan

[baguhon | baguhon an source]
  1. ↑ "Brenda Fajardo". Sharjah Biennial. Archived from the original on 10 November 2023. Retrieved 9 November 2023.
  2. 1 2 Lolarga, Elizabeth (8 October 2011). "Art can be one's salvation". https://verafiles.org/articles/art-can-be-ones-salvation.
  3. ↑ Pagdilao, Marc (14 September 2018). "Portrait of the Filipina as an Artist: The Women of ManilArt 2018". lifestyleasia-onemega.com. Retrieved 8 November 2023.
  4. ↑ Boyer, Robert H.; Dalisay, June Poticar (2010). Sundays in Manila. University of the Philippines Press. p. 99. ISBN 9789715426305. Retrieved 10 November 2023.
  5. ↑ Datuin, May Flaudette. "Brenda Fajardo". AwareWomenArtists.com. Retrieved 8 November 2023.
  6. ↑ Powell, Danielle Culibao (2021). Liminality of Culture in Studio Art: A Biographical Investigation of a Second Generation Filipino American Experience (Master of Fine Arts thesis). Retrieved 11 November 2023.
  7. ↑ Pauline (10 October 2017). "Divining the Future, Revisiting the Past". PluralArtMag.com. Archived from the original on 22 May 2024. Retrieved 8 November 2023.
  8. ↑ "Brenda Fajardo". Sharjah Biennial. Retrieved 9 November 2023.[permanent dead link]
  9. ↑ Joubert, Lindy, ed. (19 June 2008). Educating in the Arts: The Asian Experience: Twenty-Four Essays. Springer Netherlands. p. 24. ISBN 9781402063879. Retrieved 10 November 2023.
  10. ↑ Costes-Onishi, Pamela, ed. (11 July 2019). Artistic Thinking in the Schools: Towards Innovative Arts /in/ Education Research for Future-Ready Learners. Springer Nature Singapore. p. 261. ISBN 9789811389931. Retrieved 11 November 2023.
  11. ↑ Alagao, Alvin Emmanuel G. (15 August 2022). Country, God, and the Sublime: Imaginative Reflections on the Life and Works of the Philippine Painter Ricarte Puruganan (Master of Arts thesis).
  12. ↑ Datuin, May Flaudette. "Brenda Fajardo". AwareWomenArtists.com. Retrieved 8 November 2023.
  13. ↑ Bautista, Kay (12 June 2013). "Brenda Fajardo as Mother Courage". galeriey.com. Retrieved 11 November 2023.[permanent dead link]
  14. ↑ Boyer, Robert (2010). "Two Women Artists: Strong Filipino Women (5)". VIA Times. Archived from the original on 2 December 2013. Retrieved 10 November 2023.
  15. ↑ "Artist, educator Brenda Fajardo dies". Rappler. September 15, 2024. https://www.rappler.com/life-and-style/arts-culture/artist-educator-brenda-fajardo-dies/.
  16. ↑ Pagdilao, Marc (14 September 2018). "Portrait of the Filipina as an Artist: The Women of ManilArt 2018". lifestyleasia-onemega.com. Retrieved 8 November 2023.
  17. ↑ Pagdilao, Marc (14 September 2018). "Portrait of the Filipina as an Artist: The Women of ManilArt 2018". lifestyleasia-onemega.com. Retrieved 8 November 2023.
  18. ↑ "Philippine Art and Culture and Women in the Arts". University of the Philippines Open University. Archived from the original on 7 November 2023. Retrieved 8 November 2023.
Kinua sa "https://bcl.wikipedia.org/w/index.php?title=Brenda_Fajardo&oldid=299670"