Jump to content

Daan na Kyushu na Hapon

Gikan sa Bikol Sentral na Wikipedia, an talingkas na ensiklopedya
(Nakatukdo hali sa Lumang Kyushu na Hapon)
Daan na Kyushu na Hapon
Subo saHapon
RehiyonIsla nin Kyushu
Altaic?
Mga kodigo nin tataramon
ISO 639-3

An Daan na Kyushu na Hapon o Lumang Kyushu na Hapon iyo an klase nin Daan na Hapon na historikong pigtataram sa Kyushu asin heograpikong kontra sa Daan na Solnopan asin Subangan na Hapon.

Klasipikasyon

[baguhon | baguhon an source]

Kadaklan kan mga linggwista pigklasipikar ini sa grupong Hapon kan mga tataramon na Hapon, kaiba an iba pang mga klase nin Daan na Hapon asin posibleng sarong tataramon na pigtataram sa Isla nin Jeju bago an isla pigkoreano sa dai maaraman na petsa.[1] · [2] · [3] · [4].

Sa kabaliktaran, pigklasipikar ni Thorpe (1983) an Daan na Kyūshū na Hapon sa mga tataramon na Ryukyu asin an Daan na Subangan na Hapon bilang sarong separadong sanga kan Daan na Sulnopan na Hapon, na nag-aasumir na sinda gikan sa sarong komun na apoon na inaapod na "Proto-Kyūshū" asin na an Kantō nag-eerok direkta gikan sa Kyūshū na dai nag-aagi sa Katahawan na Hapon. Alagad, an teoryang ini pighahagad kan pag-aadal ni Alexander Koji Makiyama (2015) kan diyakronikong pagbabago.[5] · [6]. Posible man na an Daan na Kyushu na Hapon iyo an apoon kan mga tataramon na Ryukyu.[7].

Mga Pagpatunay

[baguhon | baguhon an source]

An pagkakaiba-iba na ini pinatutunayan kan saro sanang halipot na rawitdawit na nagpoon pa kan panahon nin Nara.[1] · [8] :

志努波羅能

意登比賣能古素

佐比登由母

爲禰弖牟志太夜

伊弊爾久太佐牟

sinôpara-nö

otöpîmê n-ö kô sô

sa-pîtö yu mö

wi ne-te-m-u sinda ya

ipê-ni kundasam-u

“O, Otopime kan Sinopara! Kun mawot [ko] na makidorog sa [saindo] nin saro pang banggi, dadarahon [ko] [ika] sa [sakong] harong!”

Si Alexander Vovin (2019, 2022) nagsasabi nin sarong pagsubli gikan sa Ainu:sinda 'panahon, nuarin, na gikan sa hi ta, kan parehong kahulugan. An tataramon na ini pinatunayan man nin nagkapirang honga sa Daan na Subangan na Hapon asin nagpapahiling nin posibleng nakaaging presensya kan mga tataramon na Ainu sa mga rehiyon na ini[9]. An saro pang atestasyon iyo an paglaladawan kan kondado nin Takaku (高来郡), sa probinsya nin Hizen (肥前)[10] · [11] · [12] :

土齒池俗言岸爲比遲波 "Bilding nin Pîtipa. An mga lokal inaapod ining 'pîtipa'."

An pîtipa sarong sublitaramon man hale sa Ainu na pétpa ~ pétca ‘bank, baybayon’, na kun sain gikan ini sa proto-Ainu na *petpya.

Hilingon man

[baguhon | baguhon an source]

Mga toltolan

[baguhon | baguhon an source]
  1. 1 2 Vovin 2014, p. 8.
  2. Vovin 2013, p. 236-237.
  3. Yang et al. 2019, p. 11-12.
  4. Plantilya:Lien web
  5. Thorpe 1983, p. 224-258.
  6. Makiyama 2015, p. 80.
  7. Korkmaz et al. 2017, p. 277.
  8. Bugaeva 2022, p. 189.
  9. Vovin 2017, p. 41.
  10. Vovin 2015a, p. 38.
  11. Vovin 2015b, p. 16.
  12. Bugeava 2022, p. 189.