Pagkakasunud-sunod kan taga sa panhiro–obheto
| Tipolohiya nin linggwistika |
|---|
| Morpolohiya |
| Morposintaks |
| pagkakasunod-sunod kan taga |
| Leksikon |
An pagkasunod-sunod kan taga sa panhiro-obheto (VO) sarong pagkasunod-sunod kan taga kun sain an panhiro parati na minaabot bago an bagay o obheto.[1] Mga 53% kan mga dokumentadong tataramon igwa kaining orden.[2]
Halimbawa, an Hapon ibinibilang na tataramon na OV, asin an Ingles ibinibilang na VO. An pundamental na pangulayan na nagpapahiling kaini iyo an minasunod.
- Hapon: Inu ga neko (obheto) o oikaketa (panhiro)
- Ingles: The dog chased (panhiro) the cat (obheto)
- Bikol Sentral: Hinahapag (panhiro) kan ido an ikos (obheto).
Si Winfred P. Lehmann iyo an pinakainot na nagproponer kan pagbawas kan anom na posibleng permutasyon kan pagkasunod-sunod kan mga taga sa duwa sanang mayor, VO asin OV, sa inaapod niyang Pantugmadan na Prinsipyo nin Pagbugtak o sa Ingles 'Fundamental Principle of Placement (FPP), na nagtutulod na an subheto bakong sarong primerong elemento kan sarong pangulayan. An mga tataramon na VO panginot na may sanga sa too (right-branching), o pamayo-panginot (head-initial): an mga pamayo sa pankagabsan makukua sa kapinunan kan saindang mga frase.[3]
An mga tataramon na VO igwa nin tendensiyang paboran an paggamit nin preposisyon imbes na mga postposisyon, na 42 sana an naggagamit nin mga postposisyon kan dokumentadong 498 na mga tataramon na VO.[4]
An ibang mga tataramon, arog kan Pilandya, Hungaryo, Ruso, Turko asin Yiddish, parehong naggagamit nin mga konstruksyon na VO asin OV,[5] alagad sa ibang pagkakataon, arog kan Amay na Tahaw na Ingles, an ibang mga diyalekto pwedeng gumamit nin VO asin an iba OV. An mga tataramon na igwa nin parehong OV asin VO na mga konstruksyon pwedeng magsolido sa saro o sa ibang konstruksyon sa laog kan saindang historikong pag-uswag. An tataramon na nagpapahiro kan panhiro o panhirong prase nin orog pa sa bagay magkakaigwa nin ibabaw na pagkasunod-sunod kan mga taga sa VO, asin an sarong tataramon na nagpapahiro kan obheto nin orog pa sa panhiro o panhirong prase magkakaigwa nin ibabaw na pagkasunod-sunod kan mga taga sa OV.
Mga subset
[baguhon | baguhon an source]Mga Reperensya
[baguhon | baguhon an source]- ↑ Trips, Carola (2002). From OV to VO in early Middle English: Volume 60 of Linguistik aktuell - Issue 60 of Linguistik Artuell/Linguistics Today Series. John Benjamins Publishing Company. ISBN 90-272-2781-0.
- ↑ Tomlin, Russell (March 1988). "Basic Word Order: Functional Principles". Language (Linguistic Society of America) 64 (1): 196–197. doi:.
- ↑ Lehmann, Winfred P. (March 1973). "A Structural Principle of Language and Its Implications". Language (Linguistic Society of America) 49 (1): 47–66. doi:.
- ↑ "The World Atlas of Language Structures Online". Map 95A.
- ↑ Hróarsdóttir, Thorbjörg (2001). Word Order Change in Icelandic: From OV to VO. Philadelphia, PA, USA: John Benjamins Publishing Company. ISBN 9789027299208.