Papel kan Samarkand
Samarqand qog‘ozi | |
| Klase | |
|---|---|
| Materyales | Ubak nin Mulberry |
| Ginikanan na lugar | Samarkand, Usbekistan |
| Ipinamidbid | ika-4 sagkod ika-8 siglo C.E. |
| Paragibo | Mga tawong Usbek |
An papel kan Samarkand (Usbek: Samarqand qog‘ozi), midbid man sa papel na seda[1][2], sarong klase nin papel na mulberry na gibo sa kamot gikan sa Samarkand, Usbekistan. An papel nahiling nin mahiwas na paggamit durante kan Bulawan na Panahon kan Islam, na pinapahalagahan bilang sarong luhong bagay.[3]
Kasaysayan
[baguhon | baguhon an source]An papel ipinamidbid sa rehiyon sa paagi kan Dalan nin Seda. An mga surat sa papel sa tataramon na Sogdya sa mga negosyanteng Samarkandi pinetsahan na 313 C.E..[4] An papel na xuan kan Intsik sarong regalo sa Samarkand kan amay na ika-8 siglo.[5]
An industriya nin papel sa Samarkand nagpoon kan mga ika-8 siglo, kasabay kan mga pabrika nin papel kan Baghdad.[6] An papel na Samarkand an nagsalida sa papyrus asin nagin mas gusto kisa sa pergamino para sa mga Quran asin minatura, para sa mas madaling pagtipig asin mas magaan na gabat. Duwang klase nin papel na Samarkand an yaon; papel na trapo, mas gusto para sa mga teksto relihiyoso; asin papel na mulberry, para sa pankagabsan na paggamit .[5] An sarong tampok na tampok kan papel na Samarkand iyo an proseso nin pagkintab, kun saen an sarong gapo o tibulaka nagpapahamis kan ibabaw.[7][8]
An produksyon kan papel na Samarkand nagbaba pagkatapos kan pananakop kan Rusya sa Katahawan na Asya kan ika-19 siglo. Ini nagdadanay na sarong niche na industriya ngunyan, na imbwelto sa turismo.[7]
Papel kan Kashmir
[baguhon | baguhon an source]Kan ika-15 siglo, si Zayn al-Abidin an Dakula kan Sultanato nin Kashmir nagtao nin mga jagir sa mga paragibo nin papel sa Samarkandi tanganing magpoon nin industriya nin paggibo nin papel. An papel hale sa Kashmir nagin midbid sa koshur kagaz, o Papel kan Kashmir.[9]
Pinaghalian kan labanan sa Talas
[baguhon | baguhon an source]An sarong popular na teorya para sa pagpamidbid kan papel sa Samarkand iyo an pagdakop kan mga paragibo nin papel na Intsik gikan sa dinastiyang Tang kan mga Abbasid sa Labanan sa Talas, 751 CE.[10] An ginikanan posibleng apokripal, huli sa mga mahalagang arkeolohikong nakua sa papel sa rehiyon na naenot sa ralaban.[5][11]
Produksyon
[baguhon | baguhon an source]An modernong papel na Samarkand ginigibo gamit an panlaog na ubak kan mga hoben na mulberry na sanga. An mga sanga pinabukal tanganing an ubak puwedeng mahale asin an panlaog na bast fiber mabanga. An bast dangan pigbubugbog tanganing magin pulpa, pigsasala, pigpapakintab asin pigpapamara. An huring papel makinis asin maputi.[2][7]
Hilingon man
[baguhon | baguhon an source]Mga toltolan
[baguhon | baguhon an source]- ↑ Samarkand's silk road treasures, France: Euronews, 2015-10-19
- 1 2 Production of unique silk paper revived in Uzbekistan, yuz.uz, 2022-01-06
- ↑ Starr S. F. The Lost Enlightenment: The Golden Age of Central Asia from the Arab Conquest to the Era of Tamerlane. — M.: Alpina Publishing House, 2017. — 560 p.
- ↑ Bloom, Jonathan M. (December 2005), "Silk Road or Paper Road?" (PDF), The Silk Road, American University, 3 (2), pp. 21–26, retrieved 2025-09-03
- 1 2 3 Grotenhuis, Elizabeth Ten. “Stories of Silk and Paper.” World Literature Today, vol. 80, no. 4, 2006, pp. 10–12. JSTOR, https://doi.org/10.2307/40159125. Accessed 3 Sept. 2025.
- ↑ Burns, Robert I. (1996), "Paper comes to the West, 800−1400", in Lindgren, Uta (ed.), Europäische Technik im Mittelalter. 800 bis 1400. Tradition und Innovation (4th ed.), Berlin: Gebr. Mann Verlag, pp. 413–422, ISBN 3-7861-1748-9
- 1 2 3 Nabiyeva, Komila (2014-06-02), Uzbekistan rediscovers lost culture in the craft of Silk Road paper makers, The Guardian
- ↑ Iacchei, J.M. (2017-05-17), A leaf from a Persian Manuscript, circa 15th century, Library Conservation, Cornell University
- ↑ Ahmad, Iqbal (2022-01-16), Koshur Kagaz: The lost industry, Greater Kashmir
- ↑ Quraishi, Silim "A survey of the development of papermaking in Islamic Countries", Bookbinder, 1989 (3): 29–36.
- ↑ Bloom, Jonathan (2001), Paper Before Print: The History and Impact of Paper in the Islamic World, Yale University Press, ISBN 0-300-08955-4