Tataramon na Okinawa
| Okinawan | |
|---|---|
| |
| Pagsayod | [ʔut͡ɕinaːɡut͡ɕi] |
| Subo sa | Japan |
| Rehiyon | Southern Okinawa Islands |
Subo na mga parataram | 1.2 million (2020)e27 |
| Mga kodigo nin tataramon | |
| ISO 639-3 | ryu |
| Glotologo | cent2126 |
| ELP | South-Central Okinawan |
| Linguaspero | |
Northern Okinawan or Kunigami South–Central Okinawan or Shuri–Naha | |
An Okinawa (沖縄口, ウチナーグチ, Uchināguchi, [ʔut͡ɕinaːɡut͡ɕi]), o urog na tama Central Okinawan, iyo an Amihanan na tataramon na Ryukyuan na tinataram sa habagatan na kabanga kan isla nin Okinawa, siring man sa nakapalibot na mga isla nin Kerama, Kumejima, Tonaki, Aguni asin an nagkapirang saradit na peripheral islands.[2] An Central Okinawan piglalaen niya an saiyang sadiri gikan sa Amihanan na Okinawa, na klasipikadong independiente bilang Tataramon na Kunigami. An duwang tataramon nakalista sa UNESCO bilang endangered.[3]
Minsan ngani na an Okinawan nasasakopan an nagkapirang lokal na diyalekto,[4] the Shuri–Naha variant is generally recognized as the de facto standard,[5] huli ta ginamit iyan bilang opisyal na tataramon kan Kahadean kan Ryukyu[6] poon kan pagreynar ni Hadeng Shō Shin (1477–1526). Dugang pa, bilang iyo an dating kapitolyo kan Shuri tinugdok sa palibot kan palasyo royal, an tataramon ginamit kan royal court nagin rehiyonal asin literary standard,[6][5] na ruminambong sa mga kanta asin rawitdawit sinurat durante kan era.
Sa ngunyan, kadaklan kan parataram nin Okinawa iyo an Okinawan Japanese, minsan ngani na nagkapirang tawo an nagtataram man giraray nin tataramon na Okinawan, parating an mga kagurangan. Sa laog kan Japan, an Okinawan parating pighihiling na bakong tataramon alagad pigpapanongdan bilang Okinawan dialect (沖縄方言, Okinawa hōgen), o urog na espesipiko iyo an Central and Southern Okinawan dialects (沖縄中南部諸方言, Okinawa Chūnanbu Sho hōgen). An mga parataram nin Okinawa nagsasairarom nin language shift mantang sinda nagbabalyo na sa Hapones, huli ta an tataramon na piggagamit sa Okinawa ngunyan harayo na sa pagigin stable. An mga Okinawans nag-aasimilar asin nagkakaigwang punto nin estandarteng Hapones huli sa pagkakaagid kan duwang tataramon, an estandarte asin sentralisadong sistema nin edukasyon, an media, negosyo asin social contact sa mga mainlanders asin dating mga pagbalo gikan sa Hapon tanganing pugulon an mga katutubong tataramon.[7] Padagos man giraray na pigbubuhay an Okinawan sa paagi kan musikang popular, pasaling panturista asin sa mga teatro na nagtatampok nin lokal na an drama na pig-aapod na uchinā shibai, na naglaladawan nin lokal na kostumbre asin mga pamamagi.[8]
Toltolan
[baguhon | baguhon an source]- ↑ 45-CAC-ai comprises most of Central Okinawa, including Shuri (Naha), Ginowan and Nishihara; 45-CAC-aj comprises the southern tip of Okinawa Island, including Itoman, Mabuni and Takamine; 45-CAC-ak encompasses the region west of Okinawa Island, including the Kerama Islands, Kumejima and Aguni
- ↑ Lewis 2009.
- ↑ Moseley 2010.
- ↑ Kerr 2000, p. xvii.
- 1 2 Brown & Ogilvie 2008, p. 908.
- 1 2 Kaplan 2008, p. 130.
- ↑ Noguchi 2001, p. 87.
- ↑ Noguchi 2001, p. 76.