Syudad nin Legazpi

Gikan sa Bikol Sentral na Wikipedia, an talingkas na ensiklopedya
Maglukso sa: paglibotlibot, hanapon
Syudad nin Legazpi
Official seal of Syudad nin Legazpi
Kinamumugtakan
Mapa kan Albay na ipinapahiling an kinamumugtakan kan syudad kan Legazpi
Mapa kan Albay na ipinapahiling an kinamumugtakan kan syudad kan Legazpi
Gobyerno
Rehiyon Rehiyon Bikol (Region V)
Probinsya Albay (Capital)
Mga Distrito Segundo distrito kan Albay
Mga Barangay 70
Klase nin Ganar: 1a klaseng syudad; urban
Alkalde Noel E. Rosal (Lakas-CMD)
Nagin ciudad Hunyo 12, 1959
Pisikal na Kamugtakan
Hiwas 204.20 km²
Populasyon

     Total (2000)      Densidad


194,580, (2007 estima)
769/km²
Coordinates 13°8' N 123°44' E

An Syudad nin Legazpi (Filipino: Syudad ng Legazpi; Tagalog: Lungsod ng Legazpi; Ingles: City of Legazpi) sarong primera klaseng ciudad asin an kapitolyo kan Provincia kan Albay sagkod an rehiyonal na sentro kan Rehiyon Bikol. Sa sukol na 204.20km², igwang 179,481 katawong nag-eerok digdi segun sa sensus kan 2007. Huli kaiyan ini an pinakamatawong ciudad sa enterong rehiyon asin an rehiyonal na sentro. Namomogtak an ciudad sa isla nin Luzon.

Huli ta nasa sentro man kan geograpikal na sentro kan peninsula asin yaon sa tahaw kan duwang isla-provincia nin Catanduanes sagkod Masbate, an Cuidad kan Legazpi an pinaka-durhong asin huring terminal nin Philippine National Railways (PNR) sa katimogan.

An cuidad ay an tukawang esklesyastiko nin Diocese kan Legazpi asin halos gabos kan mga naka-istar sa cuidad ay Romano Katoliko.

Uusipon[liwaton | liwaton an gikanan]

An pigaapod ngunyan na Syudad kan Legazpi ay hali sa pangaran ni Miguel López de Legazpi, an Kastilang konquistador na nagsakop kan mga Isla nin Pilipinas kan 1565. An pamilya niya ay hale sa Legazpi, España na sarong banwaan sa Guipuzcoa, España.

An Legazpi ay itinindog kan mga kinatong nag-iistar kan dating barangay nin Sawangan sa daga ni Gat Ibal, sarong pamayo na namamahala kan Albay. An mga tawo ay naka-istar sa mga kubong gibo ki nipa asin rattan. Naka-istar sinda sa hababaw asin matubig na daga sa apud na Banuang-Banuang o Binanuahan, na an ibig sabihon ay dating barrio o an dagang kung saen nakatindog an sarong banwaan. Kan taong 1587, pigpuonan kan mga prayleng Fransiskano nin Doktrina kan Cagsawa na bunyagan an mga naka-istar digdi para maging mga Kristiyano. Kan taong 1616, ginibong ninda ining banwaan asin paruko na inapod na Albay. An enot na kura paruko ay napagibo ki sadit na kapilya asin itinindog an "Mission de San Gregorio Magno de Sawangan".

Kan ika-1 Pebrero 1814, nagsabog an Bulkang Mayon na nagwalat ki dakolang pagkaraot sa lampas 200 taong pag-uswag. Huli kaini, napiritan an mga naka-istar na magbulod sa Taysan (kilala kaidto na "Makalaya"). An mga tawo ay permanente nang nag-istar sa "Taytay" (sa ngunyan : Bagumbayan) huli ta sa batas na hale sa Gobierno Superior na pinaluwas kan Oktubre 1, 1829, na pigbabawal an pagtindog ki bagong banwaan. Kan taong 1818, an pigaapud na "Sawangan", na kilala na kaidtong "Banwaan kan Albay" ay hiniwalay sa Cagsawa asin piggibo ining kapital kan "Partido de Ibalon" (an dating pangaran nin Provincia kan Albay).

Klima[liwaton | liwaton an gikanan]

Temperatura (grado C):

Enero: 28.6 - 22.4 Febrero: 29.2 - 22.3 Marso: 30.1 - 22.9 Abril: 31.3 - 23.7 Mayo: 32.4 - 24.3 Hunyo: 32.3 - 24.1 Hulyo: 31.8 - 23.8 Agosto: 31.7 - 23.9 Septyembre: 31.6 - 23.7 Oktubre: 31.2 - 23.3 Nobyembre: 30.2 - 23.4 Disyembre: 29.1 - 23.0

Medyo sa Taon: 30.79 - 23.40


Transporte[liwaton | liwaton an gikanan]

An Palayogan kan Legazpi ay mga 2,280 metrong kahalaba. Kaya kaining magpahugpa' nin mga dakolang eroplanong panginternasyonal. An Philippine Airlines asin Cebu Pacific ay naglalayog na duwang beses aru-aldaw hale sa Manila asin Cebu (ciudad). Naaprobar na an paggibo nin bagong Palayogan na Internasyonal nin Legazpi na gigibuhon sa magkatakod na banwaan nin Daraga.

An pagbiyahe sa bus halè sa Manila pagduman sa Legazpi mga 10 o 11 na oras. Sobra pa sa 10 na kompanya nin bus an nagbibiyahe sa Legazpi.

Negosyo[liwaton | liwaton an gikanan]

An pinakaenot na mall sa Kabikolan an Pacific Mall sa Legazpi na nasa sentro kan Landco Business Park. Sa taon na 2008 may gigibuhon na bagong parke nin negosyo na papangaranan nin Embarcadero. Ini ibubugtak sa Legazpi Port Area, harani sa dating pier.

Mga panluwas na takod[liwaton | liwaton an gikanan]

Mga ladawan[liwaton | liwaton an gikanan]

Tatak kan Probinsya nin Albay
Mga Syudad asin Banwaan kan Albay
Mga Syudad: Legazpi | Ligao | Tabaco
Mga Banwaan: Bacacay | Camalig | Daraga | Guinobatan | Jovellar | Libon | Malilipot | Malinao | Manito | Oas | Pio Duran | Polangui | Rapu-Rapu | Santo Domingo | Tiwi