Bulkan Vesubio

Mount Vesuvius
Mount Vesuvius
Pinakahalangkaw na punto
Alitoktok	1,281 metre, 1,297 metre , 1,281 metre, 1,297 metre
Kaitaasan	1,281 m; 1,281 metre
Prominensya	1,232 m
Mga tagboan	40°49′N 14°26′E / 40.817°N 14.433°ETagboan: 40°49′N 14°26′E / 40.817°N 14.433°E
Pagpapangaran
Subong ngaran	Vesuvio (Italyano); Vesuvio (Neapolitan);
Heograpiya
	Mount Vesuvius Campania, Italy
Kinamumugtakan	Campania, Italy
Heolohiya
Lua error in Module:Detect_singular at line 88: attempt to index a boolean value.Panahon kan gapo	25,000 years before present to 1944; age of volcano = c. 17,000 years to present
Lua error in Module:Detect_singular at line 88: attempt to index a boolean value.Tipo nin bukid	Somma-stratovolcano
Huring pagtuga	17–23 March 1944
Pagsakat
Urog ka daling ruta	Walk
	Lua error in Module:Mapframe at line 588: attempt to call field 'contentJson' (a nil value).

An Bulkan Vesubio (/vɪˈsuːviəs/ viss-OO-vee-əs) Italyano: Vesuvio^[1] [veˈzuːvjo]; Plantilya:Lang-nap [vəˈsuːvjə], siring man 'a Muntagna [a munˈdaɲɲə] ("an Bukid");^[2] Latin: Vesuvius^[3] Plantilya:IPA-la, siring man Vesevius, Vesvius o Vesbius.^[4] iyo an somma-estratobulkan namomogtak sa Golpo kan Napoles sa Campania, Italy, haros 9 km (5.6 mi) subangan kan Napoles asin halipot na distansya gikan sa baybayon. Saro iyan sa nagkapirang bulkan na nagbibilog sa Campanian volcanic arc. An Vesubio kompwesto nin sarong dakulang cone parsyal na encircled kan tukadon na rim kan tuktok caldera, resulta kan pag-collapse kan amay, urog kahalankaw na estruktura.

An pagtuga kan Bulkan Vesubio kaidtong AD 79 rinaot an Romanong mga syudad kan Pompeya, Herculano, Oplontis, Stabiae, asin nagkapirang iba pang mga settlements. An pag-alboroto nagtupga nin panganoron nin gapo, abo asin volcanic gases sa langkaw na 33 km (21 mi), pagtuga molten rock asin pinulburang pumice sa rate nin 6×10⁵ cubic metres (7.8×10⁵ cu yd) lambang segundo.^[5] Labi sa 1,000 katawo an pighuhunang nagadan sa pagtuga, minsan ngani an eksaktong bilang dai aram. An solamenteng nakasalbar na saksi nag-istorya kan pangyayari kompwesto nin duwang letra ni Pliny the Younger sa historyador na si Tacitus.^[6]

Dakol nang beses na nagtuga an Vesubio. Iyan an solamenteng bulkan sa kadagaan kan Europa na nagtuga sa huring sanggatos na taon. Pighihiling iyan na sa pinakadelikadong bulkan sa kinaban huli sa 3,000,000 katawo na nakaistar na haranihon na madaling maapektuhan kan pag-alboroto, na igwa nin kisera 600,000 sa danger zone. Iyan iyo an pinakamatawong bulkanikong rehiyon sa kinaban. An pagtuga minalataw na bayolente asin eksplosibo; an mga iyan midbid bilang pagtugang Plinian.^[7]

Toltolan

↑ "Vesuvio nell'Enciclopedia Treccani". www.treccani.it (in Italian). Retrieved 7 February 2021.
↑ Grasso, Alfonso, ed. (2007). "Il Vesuvio" [Vesuvius]. ilportaledelsud.org (in Italian). Retrieved 8 February 2021.
↑ Castiglioni, Luigi; Mariotti, Scevola (2007). Vocabolario della lingua latina : IL : latino-italiano, italiano-latino / Luigi Castiglioni, Scevola Mariotti ; redatto con la collaborazione di Arturo Brambilla e Gaspare Campagna (in Italian) (4th ed.). Loescher. p. 1505. ISBN 978-8820166601.
↑ "Vesuvio o Vesevius nell'Enciclopedia Treccani". www.treccani.it (in Italian). Retrieved 8 February 2021.
↑ Woods, Andrew W. (2013). "Sustained explosive activity: volcanic eruption columns and hawaiian fountains". In Fagents, Sarah A.; Gregg, Tracy K. P.; Lopes, Rosaly M. C. Modeling Volcanic Processes: The Physics and Mathematics of Volcanism. Cambridge: Cambridge University Press. p. 158. ISBN 978-0521895439.
↑ Error sa pag-cite: Imbalidong <ref> tatak; mayong teksto na ipinagtao para sa reperensiya na pinagngaranan na epistularum
↑ McGuire, Bill (16 October 2003). "In the shadow of the volcano". The Guardian. https://www.theguardian.com/education/2003/oct/16/research.highereducation2.

Sarong tamboan an artikulong ini. Makakatabang ka sa Wikipedia sa pagpoon kaining pahina.

[1] "Vesuvio nell'Enciclopedia Treccani". www.treccani.it (in Italian). Retrieved 7 February 2021.

[2] Grasso, Alfonso, ed. (2007). "Il Vesuvio" [Vesuvius]. ilportaledelsud.org (in Italian). Retrieved 8 February 2021.

[3] Castiglioni, Luigi; Mariotti, Scevola (2007). Vocabolario della lingua latina : IL : latino-italiano, italiano-latino / Luigi Castiglioni, Scevola Mariotti ; redatto con la collaborazione di Arturo Brambilla e Gaspare Campagna (in Italian) (4th ed.). Loescher. p. 1505. ISBN 978-8820166601.

[4] "Vesuvio o Vesevius nell'Enciclopedia Treccani". www.treccani.it (in Italian). Retrieved 8 February 2021.

[5] Woods, Andrew W. (2013). "Sustained explosive activity: volcanic eruption columns and hawaiian fountains". In Fagents, Sarah A.; Gregg, Tracy K. P.; Lopes, Rosaly M. C. Modeling Volcanic Processes: The Physics and Mathematics of Volcanism. Cambridge: Cambridge University Press. p. 158. ISBN 978-0521895439.

[epistularum-6] Error sa pag-cite: Imbalidong <ref> tatak; mayong teksto na ipinagtao para sa reperensiya na pinagngaranan na epistularum

[mcguire2003-7] McGuire, Bill (16 October 2003). "In the shadow of the volcano". The Guardian. https://www.theguardian.com/education/2003/oct/16/research.highereducation2.

[1]

[2]

[3]

[4]

[5]

[6]

[7]