Iskriturang Brahmi

Gikan sa Bikol Sentral na Wikipedia, an talingkas na ensiklopedya
Jump to navigation Jump to search
Disambig colour.svg Nakadirekta digdi an "Brahmi". Para sa ibang gamit, hilingon an Brahmi (klaripikasyon).
Brāhmī
Brahmi pillar inscription in Sarnath.jpg
An iskriturang Brahmi sa Pillar kan Ashoka (250 BCE siglo)
Tipo
Mga tataramonTamil, Sanskrit, Prakrit, Saka, Tochariano
Panahon
ika-4 o ika-3ng siglo BCE[a] sagkod ika-5ng siglo CE
Mga magurang na sistema
Mga aking sistema
Gupta asin nagkapira pang pinaghaliang mga siste nin panurat
Mga tugang na sistema
Kharoṣṭhī
DireksyonWala-padumang-tuo
ISO 15924Brah, 300
Alyas nin Unikodigo
Brahmi
U+11000–U+1107F

[a] Pinag-iiwalan pa langgad an mga dae pa sana nahahaloy na pag-angkin kan mga naenot na fragmentary inskripsyon sa mga banga.

[b] Dai pangkagabsang uyon an hinaliang Semitiko kan mga iskriturang Brahmiko.
An Sohgaura copper plate inscription sa iskriturang Brahmi , ika-3ng siglo BCE

An Brahmi (/ˈbrɑːmi/; IAST: Plantilya:IAST, sa iskriturang Brahmi: 𑀩𑁆𑀭𑀸𑀳𑁆𑀫𑀻, "Brā-hmī"), namukna sa katahawan kan ika-1 na sanribong taon BCE, an pinakaluma na bistong sistema nin panurat kan Suanoy na Indya, na may posibleng pagbubukod kan daing natukoy na Iskriturang Indus.[1] Sarong abugida an Brahmi na nag-uswag sa Subkontinenteng Indya asin nagagamit nin sarong sistema kan mga karkang diyakirikal tanganing maitakod an mga patanog sa mga katanog na mga simbolo. Nagdakula ini sa sarong host kan iba pang mga iskritura, na pig-aapod na mga iskriturang Brahmiko, na padagos na piggagamit sagkod ngunyan saHabagatan asin sa Habagatan-Subangan na Asya.[2][3]

Mga toltolan[liwaton | liwaton an gikanan]

  1. Brahmi, Encyclopedia Britannica (1999), Quote: An "Brāhmī, sarong sistema nin pagsurat kan ninuno sa gabos kan mga iskritura kan Indya apwera sana sa Kharoṣṭhī. Kan Aramaikong deribasyon o inspirasyon, pwedeng masususog ini sa ika-8 o ika-7 siglo BC, kung pwedeng napabisto sa mga parakalakal kan Indya kan mga tawo na Semitiko an hinalian. (. ..) An sarong barya kan ika-4 na siglo BC, natuklasan sa Madhya Pradesh, na nakasurat sa mga karakter na Brāhmī na minadalagan puon patuo sagkod wala."
  2. Salomon 1998, pp. 19–30.
  3. Brahmi, Encyclopedia Britannica (1999), Quote: "Kabali sa dakol na mga inapo kan Brāhmī iyo an Devanāgarī (pigagamit para sa Sanskrit, Hindi asin iba pang mga tataramong Indyano), an mga iskritura kan Bengali dangan Gujarati asin an mga tataramon na Drabidyano"

Bibliograpiya[liwaton | liwaton an gikanan]