Kamagong

Gikan sa Bikol Sentral na Wikipedia, an talingkas na ensiklopedya
Jump to navigation Jump to search

Velvet apple
Diospyros discolor (velvet apple, velvet persimmon or mabolo tree) of Bangladesh 02.jpg
A velvet apple
Klasipikasyong Siyentipiko liwaton
Nawawarang taxon (pakarhayon): Diospyros
Species:
Pangngarang Binomial
Template:Taxonomy/DiospyrosDiospyros discolor
Mga kapareho
  • Cavanillea mabolo Poir.
  • Cavanillea philippensis Desr.
  • Diospyros durionoides Bakh.
  • Diospyros mabolo (Poir.) Roxb. ex Lindl.
  • Diospyros mabolo Roxb. ex J.V.Thomps.
  • Diospyros malacapai A.DC.
  • Diospyros merrillii Elmer
  • Diospyros philippensis (Desr.) Gürke
  • Diospyros utilis Hemsl.
  • Mabola edulis Raf.

An kamagong (Diospyros blancoi A.DC.; Diospyros Philippinensis (Desr.); Diospyros discolor), sarong klaseng tinanom na nagkakahoy. Inaapod man ini nin mabolo. Sa Ingles, naapod man ining velvet apple, velvet persimmon,[1] tinanom na yaon sa genus na Diospyros kan pamilyang ebony. An bunga kaini patos nin garo pinong barahibo, kolor malapulang kayumanggi, asin magatol sa duta. An hinog kaini may laman na malomhok, kolor rosa-rosa na sa kagat asin namit nakaagid sa plum.[2] Nagtutubong natural ini sa Filipinas,[3].


Pagkultibar[liwaton | liwaton an gikanan]

Mabolo fruit

Iini sarong tropikal na tinanom na matubang magtubo sa maski anong klaseng daga, poon sa lebel kan dagat abot 2,400 na pye sa lan gkaw kan dagat. An pisog kaini tinatanom pag'ultan 30 abot 45 pye an agwat. Kaipohan kaini tubig uran sa kalawigan kan taon. Kun pisog an itanom, naabot 6 o 7 an halat bago magbunga, alagad an pananom na an ginamit na tinaldok mga sanga nabunga tolos sa laog nin 3 o 4 na taon.[nangangaipo nin toltolan]

An mga bunga kaini nagkakaiba-iba sa hitsura, sa porma, sa kolor, sa pagkamabuhok asin sa namit. Ini bagay na nagpapatotoo na ini may pagkalaen-laen sa genetic variation. Igwa man ining cultivar na mayong pisog na orog pigkakagustohan ta an pisog kaini logod darakula asin nakakapano sa bunga.[nangangaipo nin toltolan]

Pasagi[liwaton | liwaton an gikanan]

An batang kan kamagong dusok asin matagas na gayo, asin magayon sa hitsura ta maitom. Arog kan mga matagas na pasagi', ini naapod man na "iron wood" huli sa pagkahigot kan supat kaini asin pagkatagas.[4]

An pasagi' kaini parati inuusar sa konstruksyon nin mga harong siring kan sa salog, poste, harigi, pintoan, asin bintana.[5] An mga haman na muwebles o mga dekorasyon pinageeksportar alagad kaipohan may toltol na dokumento. An kamagong popular man na gibohon na bokken o eskrima sticks.[6]



Toltolan[liwaton | liwaton an gikanan]

  1. https://www.quora.com/What-is-kamagong-in-English
  2. Hargreaves, Dorothy; Hargreaves, Bob (1970). Tropical Trees of the Pacific. Kailua, Hawaii: Hargreaves. p. 29. 
  3. Boning, Charles R. (2006). Florida's Best Fruiting Plants: Native and Exotic Trees, Shrubs, and Vines. Sarasota, Florida: Pineapple Press, Inc. p. 135. ISBN 1561643726. 
  4. Paredes, Aldo (16 Dec 2010). Time Is of the Essence (in English). iUniverse. p. 323. ISBN 978-1-4502-7195-0. Retrieved 4 February 2021. 
  5. Traditional and Emerging Species for Furniture and Handicraft Industries (PDF). ERDB, College, Laguna, Philippines: Ecosystems Research and Development Bureau. 2010. p. 31. ISBN 978-971-8831-28-1. Archived from the original (PDF) on 4 February 2021. Retrieved 4 February 2021. 
  6. Maningas, Rad (8 Apr 2015). Balintawak: Lessons in Eskrima (in English). iUniverse. ISBN 978-1-4917-4997-5. Retrieved 4 February 2021.