Katmon

Gikan sa Bikol Sentral na Wikipedia, an talingkas na ensiklopedya
Jump to navigation Jump to search

Dillenia philippinensis
Dillenia philippinensis 1.jpg
Katmon, burak asin dahon
Katmon Fruit.jpg
Bunga
Klasipikasyong Siyentipiko liwaton
Kingdom: Plantae
Clade: Angiosperms
Clade: Eudicots
Clade: Core eudicots
Order: Dilleniales
Pamilya: Dilleniaceae
Genus: Dillenia
Species:
D. philippinensis
Pangngarang Binomial
Dillenia philippinensis

An katmon (Dillenia philippinensis), sarong nagkakahoy na tinanom, asin natural na tubo sa Filipinas. Ginagamit an pasagi kaini sa mga muebles asin an prutas pang-alsom sa mga sinabawan. Maray man an tinanom na ini na panglimpoy sa mga sentro asin siyudad. Mas toltol an talubo kaini sa hababa asin medium na altitud alagad sa kalangkawan na malipot, matalaw ini.[1]

Deskripsyon[liwaton | liwaton an gikanan]

An Katmon na kahoy natalubo 10 abot 15 metro. Pirming may dahon bilog na taon, ini pwede sa malimpoy na lugar. Parati ini tinutuboan nin dalig sa poon. Tanos an troso kaini asin napoon pagsaranga sa katangaan. An ubak mahalnas may loro-li'gi'. An mga dahon makilyab, makunot, mga 12 abot 25 sentimetro an laba saka giring-gitingon. An mga burak mapuputi, darakula, mga 15 sentimetro asin malamulang pistil asin stamen. An mga prutas nakakakan, maalsom, bilogon, mga anom abot walong sentimetro an diametro.[2]

Gamit[liwaton | liwaton an gikanan]

An prutas, inapod na "elephant apple" sa Ingles, may diametro na lima asin anom na sentimetro. May laman na malumoy, berde asin malumhok na baludbod, an namit nakaagid sa maalsom na berdeng mansanas. Nagagamit ini sa paggibong sarsa, santan asin pang-alsom sa sira. An tagok kan prutas pwedeng pang-ha'nos sa buhok.

An pasagi' kaini gamit sa paggibong muebles o gamit sa mga konstruksyon, asin an supat kan kahoy makintab. May tugma' man nakukua sa ubak. [3][4]


Toltolan[liwaton | liwaton an gikanan]

  1. [1]www.stuartxchange.org. Kinua 2019-07-02
  2. [2]www.stuartxchange.org. Kinua 2019-07-02
  3. "Tree of the month part 2: Katmon (Dillenia philippinesis Rolfe)". Philstar. March 23, 2011. https://www.philokstar.com/cebu-news/2011/05/23/688636/tree-month-part-2-katmon-dillenia-philippinesis-rolfe. Retrieved on May 29, 2019. 
  4. [3]www.stuartxchange.org. Kinua 2019-07-02