Layagan

Gikan sa Bikol Sentral na Wikipedia, an talingkas na ensiklopedya
Jump to navigation Jump to search
Layagan, sa Portoviejo, Ecuador
Bungo asin ngipon kan layagan.

An layagan[1] (iguana iguana,pamilya Iguanidae) sarong klaseng reptil na nakakaagid sa hitsura kan guto alagad parikpikan sa talodtod. Ini tubong tal sa mga tropikal na lugar arog kan Mehiko, Sentral Amerika, Sud Amerika, Brazil, Caribbean, Lesser Antilles, Paraguay asin nadara nang Florida, Puerto Rico, Grand Cayman, Texas, asin Hawaii, asin ngane igdi sa Filipinas haloy nang lakop an layagan. Enot na nadukayan ini ni Josephus Nicolaus Laurenti, sarong naturalistang austriano, kan 1768 asin saiyang ipigladawan sa saiyang librong titulado Specimen Medicum, Exhibens Synopsin Reptilium Emendatam cum Experimentis circa Venena. Duwang species an nabisto sa genus Antilles an "green iguana" (inapod sana man na "green" (berde) alagad pwede an kublit iba-iba an kolor} , na iyo an lakop na maray asin ginigibong ataman, asin an inapod na Lesser antillean iguana, na tubong Lesser antilles asin namimiligrong mapuho na gibo kan nawawara na an mga estaran kaini huli kan pagdakul kan populasyon nin tawo.

Hitsura asin pagkatamanyo kan layagan[liwaton | liwaton an gikanan]

An layagan nalaba sagkod 6.5 na pye na may gabat na 11 libra asin nalawig an buhay kaini abot 20 taon basta sa layas na kamugtakan.[2]

Ini may mga paro-parikpik sa kalabaan kan talodtod sundo sa saindang ikog asin may sadit na "ikatolong mata" sa payo. An matang ini inapod na "parietal eye" sensitibo sa ilaw. An layagan marigmat an paghling asin nakakamaan maski sa harayo kan porma, anino, kolor asin paghiro kan mga bagay. An pagkarigmat ninda iyo an nagiya sa piriot na kadlagan asin paghanap kan mga tagong pagkakan, dangan an komunikasyon sa kapwa layagan paaging senyal na biswal. [3]

An hayop na ini may lambi-lambi na nalobo kun nagigin agresibo. Sa likod kan liog may mga kiskis na garo mga gusok na pwede iba-iba an kolor saka may darakulang kiskis na garo kalasag sa saindang pisngi. An mga mata nagigin alerto asin nagbuburuburahat an kalintataw sa pagtantya kan distansya kan kalaban. Igwa ining 80-120ng garo-gari'gi na mga ngipon asin ta kun ini mag-nganga sa atubang nin kalaban , boot sabihon andam nang mangagat. Totoo, an garo' na layagan tataong magkontrol kan saiyang pag-akab sa pagkagat. [4]

Kinakakan[liwaton | liwaton an gikanan]

Tood an layagan mag-estar sa harani sa mga salog asin sipi asin nangungururapot sa mga sanga nin mga kahoy. An mga layagan parakakan sana man nin mga dahon-dahon, mga burak, mga prutas, mga ogbos asin mga lumot asin anopaman na mga tinanom sa palibot ninda. Ini parati yaon nagtatarago sa limpoy kan kakadlaganan.[5]

Mga panluwas na takod[liwaton | liwaton an gikanan]

  • [5]ingr club. Kinua 04-02-18.
  • [6]. Animal world. Kinua 04-02=-18.

Mga manlaenlaen na layagan[liwaton | liwaton an gikanan]

Toltolan[liwaton | liwaton an gikanan]

  1. layagan.[1] quod.lib.umich.edu."un animal que llaman iguana en Mejico".Lisboa, Marcos de. Vocabulario de la lengua bicol. 1865. p 212. Kinua 04-02-18
  2. [ https://www.nationalgeographic.com/animals/reptiles/g/green-iguana/] www.nationalgeographic.com. Kinua 04-02-18
  3. [2]www.nationalgeographic.com. Kinua 04-02-18
  4. [3]www.reference.com. Kinua 04-02-18
  5. [4]www.reference.com. Kinua 04-02-18

Kategorya;Mga reptil sa Brazil