Jump to content

Moon Jae-in

Gikan sa Bikol Sentral na Wikipedia, an talingkas na ensiklopedya
Si Moon Jae-in

Si Moon Jae-in (Koreano: 문재인; Hanja: 文在寅; namundag 24 Enero 1953) iyo an ika-12 asin presenteng Presidente kan South Korea. Alagad, sa bilang kan mismong gobyerno kaini, siya dapat iyo an ika-19 ta an pagkapresidente binabase sa termino nin pagtukaw kaini. Siya dati abogado sa pangtawong deretso asin aktibistang estudyante. Si Moon naelehir pagkatapos kan impeachment kan saiyang sasalidahan na si Park Geun-hye.

Dating chief of staff sa opisina ni Presidente Roh Moo-hyun, si Moon nagsirbe bilang lider kan Partido Minjoo nin Korea (2015–2016) asin myembro sa ika-19ng Asamblea Nasyonal (2012–2016). Siya man an nagin kandidato kan Democratic United Party sa eleksyon presidensyal 2012 pero nadaog siya ni Park Geun-hye.

Early life, education, and military service

[baguhon | baguhon an source]

Si Moon Jae-in ipinanganak sa Geoje, South Korea kan Enero 24, 1953, halawig pa sana matapos an Korean War. Siya an ikaduhang aki asin an pinakatua na lalaki sa limang magturugang, anak ni Moon Yong-hyung asin Kang Han-ok. An saiyang mga magurang mga refugee hale sa South Hamgyong Province, North Korea, na naglikay hale sa saindang banwaan na Hungnam kan panahon kan Hungnam evacuation durante kan Korean War. An saiyang ama nagtrabaho bilang ulo kan departamento nin agrikultura sa Hamju asin sa Heungnam sa South Hamgyong Province. Parte kan saiyang trabaho an paghawak asin pag-ipon nin pagkaon, lalo na an humay kan mga Koreano kan panahon kan kolonyalismo.

An saiyang pamilya sa huri nag-establisar asin nagtukaw sa Busan. Huli ta dai gusto kan saiyang ama na magin empleyado nin gobyerno arog kan saiyang trabaho dati sa North Korea, nagpuon ini nin negosyo sa pagtitinda nin medyas. Pero ini nagdulot nin dakulang utang sa saindang pamilya. An saiyang ina an nagin pangunahing nagkikita nin kwarta paagi sa pagtitinda nin mga bado na haloy sa mga relief organization asin sa pagdadara nin mga briquette (uling na ginagamit sa pagluto). Naging malapit man an pamilya ni Moon sa Catholic Church kan an saiyang ina nagpoon na magduman sa lokal na katedral tanganing magkuha nin whole milk powder. Minasabi minsan ni Moon Jae-in sa saro na interview na dai niya aram magbisikleta kan siya aki pa, ta masyadong pobre an saiyang pamilya para makabakal nin bisikleta o magbayad nin buwanang tuition sa eskwelahan.

Si Moon Jae-in nagsulot sa Kyungnam High School asin sinasabing siya an nagin nangunguna sa saiyang klase. Tinanggap man siya na mag-adal nin abogasya sa Kyung Hee University na may kompletong scholarship. Habang nasa unibersidad, nakilala niya an magiging saiyang esposa na si Kim Jung-sook. Pagkatapos niyang mag-organisa nin protesta kan mga estudyante laban sa Yushin Constitution, siya inarestado, nahatulan asin ipinriso sa Seodaemun Prison, asin pinatalsik sa unibersidad. Pagkatapos kaiyan, pinasali siya sa serbisyo militar asin itinalaga sa 1st Special Forces Brigade, kun sain siya nakibahagi sa Operation Paul Bunyan durante kan Korean axe murder incident sa Panmunjom.

Pagkatapos kan saiyang marangal na paghaloy sa serbisyo militar, an pagkamatay kan saiyang ama an nagin inspirasyon saiya na mag-adal para sa bar exam. Nagtukaw siya sa Daeheungsa na saro na templong Budista tanganing magtuon para sa eksamen, asin napasa niya an primerong yugto kan bar exam kan 1979. Kan 1980, nagbalik siya sa Kyung Hee University tanganing tapuson an natitirang parte kan saiyang pag-adal. Sa parehong taon, napasa niya man an ikaduhang yugto kan bar exam asin tinanggap siya sa Judicial Research and Training Institute.Nagtapos siya sa i nstitusyon bilang ikaduhang pinakamataas sa saiyang klase. Pero dai siya hinirang bilang hukom o tagausig huli ta sa saiyang kasaysayan nin aktibismo bilang estudyante laban sa diktadura kan Park Chung Hee asin sa Yushin Constitution. Pagkatapos kaiyan, pinili ni Moon Jae-in na magtrabaho sa pribadong praktis bilang abogado.