Jump to content

Orgasmo

Gikan sa Bikol Sentral na Wikipedia, an talingkas na ensiklopedya
Frenzy of Exultations (1894) ni Władysław Podkowiński

An orgasmo (hale sa Griego ⁇ ⁇ ; orgasmos; " excitement, paghubag") o sexual climax iyo an biglang pagluwas nin sekswal na kaogmahan durante kan sexual response cycle nin reaksyon, na nagresulta sa ritmiko, bakong kontrolado na muscular na mga contractions sa pelvic na rehiyon na igwa nin sekswal na kaogmahan.[1] Sa eksperyensya kan mga lalaki asin babae, an mga orgasmo kontrolado kan inboluntaryo o autonomic nervous system. An mga iyan parateng asosyado sa inboluntaryo na paghiro, kaiba an muscular spasms sa dakol na kabtang kan hawak, pankagabsan na pakamate nin euphoric asin, parate, mga hiro nin hawak asin vocalisasyon.[2] An peryodo pakatapos nin orgasmo (na inaapod na refractory period) parateng sarong nakarererelaks na eksperyensya, na iinaatribwir sa pagluwas kan mga neurohormones oxytocin asin prolactin saka mga endorphin (o "endogenous morphine").[3]

An mga orgasmo nin tawo sa parate minaresulta sa pisikal na sekswal na istimulasyon sa putoy sa mga lalaki (na sa parate kadungan nin pagtupga nin kasit) asin kan itil sa mga babae.[4] An sekswal na istimulasyon pwedeng sa paagi kan personal na kaugalian (masturbasyon) o sa paagi kan sekswal na kapadis (sekswal na penetrasyon, pagdurog na mayong penetrasyon, o iba pang sekswal na aktibidad).

Manlaenlaen an epekto sa salud na nakapalibot sa orgasmo nin tawo. Dakol an pisyolohikong reaksyon durante kan sekswal na aktibidad, kaiba an relaks na kamugtakan na ginibo kan prolactin, siring man an mga pagbabago sa sentral na sistema nin nerbyos arog kan temporaryong pag - ina sa metabolic na aktibidad kan dakulang mga kabtang kan cerebral cortex mantang mayo nin pagbabago o nadugangan na aktibidad nin metabolic sa kalamias (i.e., "bordering") na mga lugar kan hotok.[5] Igwa man nin dakol na sekswal na dysfunctions, arog baga nin anorgasmia. An mga epektong ini nakaaapektar sa kultural na mga punto de vista dapit sa orgasmo, arog baga kan mga pagtubod na an orgasmo asin an pagkaparate o pagkaoroyon kaiyan kun bakong importante o dai nagdadanay para sa satispaksion sa sekswal na relasyon, asin mga teoriya manongod sa biolohiko asin ebolusyonaryong mga pagpunsionar kan orgasmo.[6][7]

Toltolan[baguhon | baguhon an source]

  1. Winn, Philip (2003). Dictionary of Biological Psychology (in English). Routledge. p. 1189. ISBN 9781134778157. 
  2. Error sa pag-cite: Imbalidong <ref> tatak; mayong teksto na ipinagtao para sa reperensiya na pinagngaranan na Rosenthal
  3. "Coitus-induced orgasm stimulates prolactin secretion in healthy subjects". Psychoneuroendocrinology 26 (3): 287–94. April 2001. doi:10.1016/S0306-4530(00)00053-6. PMID 11166491. 
  4. Wayne Weiten; Dana S. Dunn; Elizabeth Yost Hammer (2011). Psychology Applied to Modern Life: Adjustment in the 21st Century. Cengage Learning. p. 386. ISBN 978-1-111-18663-0. Retrieved 5 January 2012. 
  5. "Men versus women on sexual brain function: prominent differences during tactile genital stimulation, but not during orgasm". Human Brain Mapping 30 (10): 3089–101. October 2009. doi:10.1002/hbm.20733. PMID 19219848. 
  6. Geoffrey Miller (2011). The Mating Mind: How Sexual Choice Shaped the Evolution of Human Nature. Random House Digital. pp. 238–239. ISBN 978-0307813749. Retrieved 27 August 2012. 
  7. "Female sexual arousal: genital anatomy and orgasm in intercourse". Hormones and Behavior 59 (5): 780–92. May 2011. doi:10.1016/j.yhbeh.2010.12.004. PMID 21195073.