Inhinyeriyang pangkapalibotan

Gikan sa Bikol Sentral na Wikipedia, an talingkas na ensiklopedya
Jump to navigation Jump to search
Inhinyeriyang pangkapalibotan
Marlborough East Wastewater Treatment Plant Aerial.JPG
ESQUEMPEQUE-EN.jpg
Výpust přečištěné vody z ČOV Boletice.jpg
(1) Sarong planta para sa paglinig nin maating tubig (2) Proseso kan paglinig nin maati na tubig (3) Malinig na tubig pagkatapos nin pagtrato na proseso

An inhinyeriyang pangkapalibotan (Ingles: environmental engineering) iyo klase nin trabaho nasarong propesyonal na inhinyeriyang disiplina asin nagkukua nin mahiwas na siyentipikong urulay arug kan kimika, biyolohiya, ekolohiya, heolohiya, hidraliko, mikrobiyolohiya, asin matematika ngarig makahimo nin mga solusyon na maprotekta sagkod mapaurog an salud nin mga nabubuhay na organismo asin an kalidad nin kapalibotan.[1][2] An inhinyeriyang kapalibotan iyo sarong sub-disiplina nin inhinyeriyang pangsibil asin inhinyeriyang pangkimika.

Mga obheto[liwaton | liwaton an gikanan]

An inhinyeriyang pangkapalibotan iyo an aplikasyon nin siyentipiko asin inhinyeriyang prinsipyo para mapaurog asin magin mantinido an kapalibotan sa:

  • protektahan an salud nin mga tawo,
  • protektahan an benipisyong tinatao kan ekosistema nin kapalibotan,
  • sagkod mapaurog an kalidad nin buhay kan tawo na may kinaaraman sa kapalibotan.[1]

Aplikasyon[liwaton | liwaton an gikanan]

Sarong tanke para sa nitripikasyong proseso

Pagdisenyo nin proseso[liwaton | liwaton an gikanan]

An mga inhinyerong pangkapalibotan iyo naghihimo nin mga solusyon para sa wastewater management, pagkontrol sa polusyon sa tubig asin ere, recycling, pag-apon nin basura, asin pampublikong salud.[2][3] Nagdidisenyo sinda nin mga pangmunisipyong suplay nin tubig asin sistemang pangtrato sa mga pang-industriya na wastewater,[4][5] sagkod nagdidisenyo nin mga plano ngarig malikayan an mga helang hale sa tubig sain mapaurog an sanitasyon sa urbano, rural, asin rekreasyunal na mga lugar.

Nag-eebalwar man sinda nin mga hasardong-waste management na sistema ngarig maaraman an rarom nin nasambit na hasardo, abiso sa pagtrato asin pagkontamina, sagkod mahaman an mga regulasyon ngarig malikayan an mga posibleng maraot na epekto. Nag-iimplementar man sinda nin mga ley sa sa inihinyeriyang pangkapalibotan arug kan pag-adal sa impak nin mga gigibuhon pa sanang mga proyekto sa kapalibotan.

Pangkapalibotan na mga isyu[liwaton | liwaton an gikanan]

An mga inhinyerong pangkapalibotan iyo minaadal nin epekto kan teknolohikal na pag-uswag sa kapalibotan, pagsimbag sa lokal asin mga pankinabang mga isyu arug kan asidong uran, pag-init nin kinaban, pagkawara nin ozone, polusyon sa tubig hale sa ati nin awtomobil, asin inudstrial na ginikanan.[2][6][7][8]

Propesyon[liwaton | liwaton an gikanan]

Harus sa mga hurisdiksyon minasugo nin paglisensya asin rehistrasyon na pangangaipo para sa kwalipikadong mga inhinyerong pangkapalibotan.[9][10][11]

Hilingon man[liwaton | liwaton an gikanan]

Iba pang babasahon[liwaton | liwaton an gikanan]

  • Davis, M. L. and D. A. Cornwell, (2006) Introduction to environmental engineering (4th ed.) McGraw-Hill ISBN 978-0072424119
  • National Academies of Sciences, Engineering, and Medicine (2019). Environmental Engineering for the 21st Century: Addressing Grand Challenges (Report). Washington, DC: The National Academies Press. doi:10.17226/25121

Toltolan[liwaton | liwaton an gikanan]

  1. 1.0 1.1 "Careers in Environmental Engineering and Environmental Science". http://www.aaees.org/careers/. 
  2. 2.0 2.1 2.2 "Architecture and Engineering Occupations". Bureau of Labor Statistics. 20 February 2019. https://www.bls.gov/ooh/architecture-and-engineering/home.htm. 
  3. "10 Advancements in Environmental Engineering" (in en). 2014-05-18. https://science.howstuffworks.com/engineering/civil/10-advancements-environmental-engineering.htm. 
  4. Beychok, Milton R. (1967). Aqueous Wastes from Petroleum and Petrochemical Plants (1st ed.). John Wiley & Sons. LCCN 67019834. 
  5. Tchobanoglous, G.; Burton, F.L.; Stensel, H.D. (2003). Wastewater Engineering (Treatment Disposal Reuse) / Metcalf & Eddy, Inc (4th ed.). McGraw-Hill Book Company. ISBN 978-0-07-041878-3.  Unknown parameter |name-list-style= ignored (help)
  6. Turner, D.B. (1994). Workbook of atmospheric dispersion estimates: an introduction to dispersion modelingFree registration required (2nd ed.). CRC Press. ISBN 978-1-56670-023-8. 
  7. Beychok, M.R. (2005). Fundamentals Of Stack Gas Dispersion (4th ed.). author-published. ISBN 978-0-9644588-0-2. 
  8. Career Information Center. Agribusiness, Environment, and Natural ResourcesFree registration required (9th ed.). Macmillan Reference. 2007. 
  9. "Become Board Certified in Environmental Engineering". http://www.aaees.org/becomeboardcertified/environmentalengineers.php. 
  10. "NCEES PE Environmental exam information" (in en-US). https://ncees.org/engineering/pe/environmental/. 
  11. "Professional Engineering Institutions". https://www.engc.org.uk/about-us/our-partners/professional-engineering-institutions/.