Mormonismo asin Kristiyanismo

Gikan sa Bikol Sentral na Wikipedia, an talingkas na ensiklopedya
Jump to navigation Jump to search

Uyon sa Mga Banal sa Huring-Aldaw (Mormons), an Mormonismo iyo an litiral na restorasyon kan orihinal na simbahan ni Jesus na igwa nin kapanoan kan saiyang ebanghelyo. Kaya lang, gikan sa pananaw kan Trinitariyanismo (Trinitarianism), an Mormonismo signipikanteng minaharayo gikan sa Kristiyanidad. Sa sarong 2007 na survey na pinaggibo sa paagi kan Pew Research Center napag-araman na haros duwa-sa-tulong parte kan mga Amerikano na pinaghapot minakonsidera sa mga Mormons na mga Kristiyano.

Si Bruce R. McConkie, sarong apostol kan Simbahan, nagsabi kan LDS na pananaw kunsoarin siya nagsurat, “An Mormonismo, Kristiyanidad; An Kristiyanidad, Mormonismo; sinda saro asin pareho, sinda dae dapat na paghilngon na laen sa lambang saro sa pinakasadit na detalye…” Magpoon pa sa kapinunan kan 1820s (Enot na Bisyon ni Joseph Smith), an Kahiroan kan Mga Banal sa Huring Aldaw minaproklama sa sadire kaini na magigin Kristiyanidad na pinagbalik sa orihinal kaining awtoridad, estruktura asin kapangyarihan; minatukdo na an mga eksistidong mga denominasyon “naniniwala sa bakong tamang mga doktrina, asin na mayo sainda an pinagmangno nin Diyos bilang an saiyang simbahan asin kahadaean,” asin “gabos nindang mga kredo sarong karigsokan sa saiyang panhiling.” An mga nag-iiriwal-iwal na mga doktrina asin mga pag-ako nin awtoridad kan Mormonismo asin an pinaka-ugat na Kristiyanidad iyo an nagin kausa nin makangorongirhat na iriwalan nin mga nakaagi asin iyo pa an nakakapagpaigot sa mga panlalait na kritisismo gikan sa parehong magbalyong mga lado ngonyan.

An Mga Banal sa Huring Aldaw naniniwala sa Luma asin Bagong mga Tipan, ki Jesukristo bilang Ake nin Diyos asin Tagapagligtas, an pagpako sa krus bilang sarong ultimong dulot asin an saiyang pagkabuhay-liwat. Kaya lang, an Mga Banal sa Huring Aldaw minasikwal sa ekumenikong mga kredo asin pagtataong kahulugan sa Trinidad na pinagtutukdo kan Roman Catholic Church, Eastern Orthodox Church, Anglican Communion, asin Trinitarian Protestantism, asin nangangaputan na an Bagong Tipan pinagpropesiya pareho an apostasya gikan sa mga katukdoan ni Kristo asin kan saiyang mga apostoles siring man an restorasyon kan gabos na mga bagay bago pa man an ikaduwang pag-abot ni Kristo.

An LDS man nangangaputan na an Libro ni Mormon sarong banal na kasuratan, kapantay sa awtoridad kan Bibliya. Sa LDS na pananaw, maski na ngani an tradisyunal na mga Kristiyano nagpapahayag nin paniniwala ki Kristo asin nagtutukdong gayo nin bagay na totoo, dae ninda naintindihan an importanteng mga doktrina asin nagkukulang “kan mga susi nin kahadean nin langit” na sarong tugmadang parte kan primitibong Kristiyanidad. An LDS nagtutukdo na an mga susing ini pinagkua gikan sa kinaban kaiba sa kagadanan kan mga orihinal na mga apostoles, asin ini pinagbalik giraray sa paagi ki Joseph Smith, Jr., ninda na nagkakapot kaini kan suanoy pa, na minaresulta nin sarong kabilugan nin restorasyon kan primitibong Kristiyanidad.

An Mormonismo iyo an saro sa mga nabibilang na mga denominasyon na nagsirang sa panahon kan ika-19 siglo, minsan pinagladawan sa paagi nin terminong “Restorasyonismo”, na kaagid kan iba kaidto asin magpoon kaidto nagsikwal na sa tradisyunal na Kristiyanidad asin sa mga denominasyon na minarepresentar kaini. Para sa saindang parte, an mga Protestants, Eastern Orthodox, asin Roman Catholics, an lambang saro kaiba an saindang kanya-kanyang pagkakaiba sa katukdoan, nagtutukdo na an Kristiyanong pagtubod pinagpasa na sa laog kan simbahan magpoon pa sa panahon kan Doseng Apostoles. An mga tradisyunal na kristiyanong mga simbahan nagtutukdo na an mga kasuratang kanoniko pinagsara na sa mga bagong kapahayagan, na nag-untok ini na kaiba sa katapusan kan Apostolikong Kapanahunan. An mga kredo kan mga tradisyunal na mga Kristiyanong mga simbahan, arog baga kan Kredo nin Nicene (A.D. 325), naglaladawan sa pagtubod na pinagpreserba. An tradisyunal na mga Kristiyano nagtutukdo na ining pinagpamanang pagtubod iyo an biblikong doktrina, preserbado sa paagi kan paggiya nin Banal na Espiritu, lalo na, an Eastern Orthodox asin Roman Catholicism na nagtutukdo na an Pagtubod na ini sarong kinakaipong kaantabay kan Bibliya.

Sa paagi ni lohikong kaisipan, an siisay na nagrayo gikan sa pagtubod na preserbado sa paagi ni Banal na Espiritu dae dapat tunay na makapagproklama kan Ebanghelyo nin pakipag-olian sa paagi ni Kristo. An tradisyunal na paniniwala, lalo na an paniniwala sa Trinitariyanismo asin an maigot na panindugan na an bagong publikong kapahayagan nagtapos na kaiba sa kagadanan kan mga huring apostoles, minakahulugan na an mga kadagdagan na mga kasuratan nin Mga Banal sa Huring Aldaw(Latter-Day Saints or Mormons) asin iba pang kapahayagan minapalaen sainda gikan sa Kristiyanong tradisyon nin pagtubod.