Mga tataramon na Sambaliko

Gikan sa Bikol Sentral na Wikipedia, an talingkas na ensiklopedya
Jump to navigation Jump to search
Sambaliko
Heograpikong
Distribusyon
Zambales, Bolinao, Anda, Olongapo
Pag-uuring panlinguwistikoAustronesyo
Mga subdibisyon
Glottologsamb1319[1]

An mga tataramon na Sambaliko sarong parte kan pamilya nin mga tataramon na Sentral Luzon lna tinataram kan mga Sambal, sarong etnolinguwistikong grupo sa sulnupan na bayabayon kan Sentral Luzon asin sa mga kabukidan kan Zambales.

Panluwas na relasyon[liwaton | liwaton an gikanan]

Mas kaano-ano kan mga tataramon na sambaliko an mga Kapampangan asin sa sarong lipas na porma kan Tagalog na pigtataram palanggad sa Tanay sa provincia nin Rizal. Tinawan-boot sabihon kaini na an mga parataram na Sambal minsan nang nag-istar sa lugar, kalaunan niribayan ini kan mga migranteng mga parataram na Tagalog, na pigtulak an mga orihinal na nag-iistar sa norte na sa ngunyan iyo an provincia nin Zambales,[2] in turn, displacing the Aetas. Igwa man na posibleng relasyon sa katangaan kan mga parataram nin tataramon na Sambal asin sa populasyon kan mga provincia nin Marinduque asin Romblon segun sa mga pagkakapareho sa pirang mga tradisyon asin kasanayan.

Mga parataram[liwaton | liwaton an gikanan]

An Sambal (Espanyol: Zambal) iyo an pangkaraniwang kolektibong pangaran para sa gabos nin parataram kan tataramon na Sambal. An terminong ini minatukoy sa subgrupong sambaliko sa norteng munisipalidad kan Zambales, na kinabibilangan kan kadaklan sa mga Sambal o abot sa 50 porsiyento (200,000) kan gabos na parataram kan tataramon na Sambal (390,000). pwedeng minatukoy man an Sambal sa mga nag-iiristar sa Zambales bilan bilog asin an mga residente kan Bolinao asin Anda sa Pangasinan.

Mga Tataramon na Sambaliko
Tataramon Mga parataram
Sambal
200,000
Bolinao
105,000
Botolan
72,000
Indi
5,000
Antsi
4,200
Abellen
3,500
Ambala
2,000
Mariveleño
500

halimbawa nin teksto[liwaton | liwaton an gikanan]

Sa ibaba mahihiling an mga palis-tataramon sa Sambal, Bolinao, asin Botolan kan nasunal na salawikain kan Filipinas[3] “An dai nalingoy sa hinalean, dai makaabot sa padudumanan”, minasunod kan orihinal sa Tagalog.

tataramon Dakitaramon
Tagalog Ang hindi marunong lumingon sa pinanggalingan ay hindi makararating sa paroroonan.
Naga Bikol An dai nalingoy sa hinalean, dai makaabot sa padudumanan.
Bolinao Si [tawon] kai magtanda’ lumingap sa ibwatan [na], kai ya mirate’ sa keen [na].
Botolan Hay ahe nin nanlek ha pinag-ibatan, ay ahe makarateng ha lalakwen.
Sambal Hiyay kay tanda mamanomtom ha pinag'ibatan, kay 'ya maka'lato ha ampako'tawan.

Hilingon man[liwaton | liwaton an gikanan]

mga Citation[liwaton | liwaton an gikanan]

  1. Hammarström, Harald; Forkel, Robert; Haspelmath, Martin, eds. (2017). "Sambalic". Glottolog 3.0. Jena, Germany: Max Planck Institute for the Science of Human History. 
  2. https://web.archive.org/web/20080121084810/http://www.ncca.gov.ph/about_cultarts/ebook_subcont.php?subcont_Id=33
  3. National Philippine Proverb in Various Philippine Languages

Bibliograpiya[liwaton | liwaton an gikanan]

Mga panluwas na takod[liwaton | liwaton an gikanan]