Tataramon na Tagalog

Gikan sa Bikol Sentral na Wikipedia, an talingkas na ensiklopedya
Jump to navigation Jump to search
Tagalog
Wikang Tagalog
Pagsayód [tɐˈɡaːloɡ]
Katutubo sa Filipinas
Rehiyon Manila, Sur na Tagalog asin Sentral Luzon
Katutubo mga tawo nin Tagalog
Katutubong mga parataram
28 milyon (2007)[1]
45 milyon na mga parataram nin L2 (2013)[2]
Total: 70+ million (2000)[3]
Mga amay na porma
Proto-Filipino
Mga pormang Estandarte
Mga Diyalektos
  • Bataan
  • Batangas
  • Bulacan
  • Lubang
  • Manila
  • Marinduque
  • Tanay–Paete (Rizal-Laguna)
  • Tayabas (Quezon)
  • Mindoro
Latin (Tagalog/Alpabetong Filipino),
Philippine Braille
Baybayin (panhistoriya)
Opisyal na estado
Opisyal na tataramon sa
Flag of the Philippines.svg Philippines (sa porma kan Filipino)
Binistado kan minoridad
tataramon sa
Flag of the Philippines.svg Philippines (Panrehiyon na tataramon; apwera sa nasyunal na estandarteng Filipino)
Sa regulasyon kan Komisyon sa Wikang Filipino
Mga kodigo nin tataramon
ISO 639-1 tl
ISO 639-2 tgl
ISO 639-3 tglinklusibong kodigo
Individual code:
fil – Filipino
Glottolog taga1280  Tagalogic[4]
taga1269  Tagalog/Filipino[5]
Linguasphero 31-CKA
Katagalugan.png
Panpredominante mga lugar na nagtataram nin Tagalog sa Filipinas. Nagrerepresentar nin mga eskema nin kulay sa apat na mga sona nin diyalektos kan tataramon: Norte, Sentral, Sur asin Marinduque. An mayoridad na mga residente nasa Camarines Norte asin Camarines Sur na nagtataram nin Bikol bilan saindang enot na tataramon alagad an mga provincia na ini igwang boot sabihon sa mga minoriyang Tagalog. Sa kadagdagan, Piggagamit an Tagalog bilan panduwang tataramon sa bilog na Filipinas.
Pwedeng igwang mga simbolong IPA phonetic sa Unicode sa pahinang ini. Hilingon an IPA chart para sa Ingles para sa lyabeng sa pagtaram basado sa Ingles.

An Tagalog sarô sa mga darakulang tataramon sa Filipinas. Igwa ining apat na mayor na diyalekto: Manilenyo (oficialmente iyo an tataramon na Filipino), Bulakenyo, Batanggenyo, asin Marindukenyo.

Uusipon[liwaton | liwaton an gikanan]

Kurit kan Baybayin na Tagalog o Alibata

An tataramon na Tagalog gikan sa tagá-ilog (tagá-sulóng o salog), halì sa tagá- na nangangahulugan tinubò kan ilog boot sabihon "salog". Nangangahulugan ining "mga nag-eerok sa sulong o salog.

An Doctrina Cristiana (Kristyanong Katokdoan) kan 1593 an pinakaenot na librong naisurat sa Tagalog. Pigsurat ini sa Kastila asin duwang bersyon kan Tagalog; an sarô nakasurat sa kurit na Baybayin asin an sarô nyaon sa alpabetong Latin.

Kan 1937, pigpili an Tagalog komo basehan kan nasyunal na tataramon kan National Language Institute.

Klasipikasyon[liwaton | liwaton an gikanan]

An Tagalog sarong tataramon na Filipinas Central na myembro kan pamilya nin tataramon na Austronesyo.

Ponolohiya[liwaton | liwaton an gikanan]

An Tagalog igwang 21 ponema, 16 katanog asin 5 patanog.

Toltolan[liwaton | liwaton an gikanan]

  1. Mikael Parkvall, "Världens 100 största språk 2007" (The World's 100 Largest Languages in 2007), in Nationalencyklopedin
  2. Filipino at Ethnologue (18th ed., 2015)
  3. Resulta mula sa 2000 Census of Population and Housing: Educational Characteristics of the Filipinos, National Statistics Office, 18 March 2005, archived from the original on 27 January 2008 
  4. Hammarström, Harald; Forkel, Robert; Haspelmath, Martin, eds. (2017). "Tagalogic". Glottolog 3.0. Jena, Germany: Max Planck Institute for the Science of Human History. 
  5. Hammarström, Harald; Forkel, Robert; Haspelmath, Martin, eds. (2017). "Tagalog/Filipino". Glottolog 3.0. Jena, Germany: Max Planck Institute for the Science of Human History. 

Hilingon man[liwaton | liwaton an gikanan]

Mga panluwas na takod[liwaton | liwaton an gikanan]